logo

Probiotyki


Probiotyki to żywe kultury bakterii mające prozdrowotne działanie w przewodzie pokarmowym. Do najlepiej przebadanych szczepów należą m.in.: Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus casei ssp. rhamnosus, Bifidobacterium animalis ssp. lactis oraz Bacillus coagulans. Szczepy te pozytywnie wpływają m.in. na przywrócenie prawidłowego stanu mikroflory przewodu pokarmowego w trakcie antybiotykoterapii oraz innych zaburzeń, np. stanów zapalnych. (7,8,9,12)
Żywe kultury bakterii często stosowane są z prebiotykami (np. inuliną) - wówczas takie połączenie nazywane jest symbiotykiem. 

Głównym problemem związanym z doustnym stosowaniem probiotyków jest ich niska przeżywalność w przewodzie pokarmowym, w szczególności w żołądku. Dodatkowo podczas przechowywania probiotyku w temperaturze pokojowej jego stabilność znacznie spada. Dlatego przy wyborze produktu zawierającego probiotyki należy zwrócić uwagę na deklarowaną zawartość bakterii przez cały okres przechowywania produktu. Dodatkowo ważne jest zabezpieczenie szczepów przed szkodliwym dla nich działaniem kwasów żołądkowych. 

Mikroenkapsulacja szczepów bakterii - wpływ na efektywność 
Mikroenkapsulacja to nowoczesna metoda przygotowania szczepów bakterii mająca na celu wydłużenie ich przeżywalności w czasie przechowywania produktu. Dodatkowo metoda ta wpływa na zwiększenie odporności szczepów po ich spożyciu na płyny ustrojowe.  
Mikroenkapsulacja polega na "zamykaniu" szczepów w mikrokapsułkach (powlekanie powłoczką tłuszczową cząstek proszku powstałego po liofilizacji szczepów bakterii). Proces ten jest prowadzony w ściśle kontrolowanych warunkach, które gwarantują szczepom całkowitą ochronę przed warunkami otoczenia takimi jak wilgoć, utlenianie, zmiany pH czy ciśnienie osmotyczne. (1,2,12)

W badaniach klinicznych wykazano, że skuteczność spożywania mikroenkapsulowanych bakterii jest 5-krotnie bardziej efektywna, niż tych samych bakterii w postaci niepowleczonej. (10,11) Z kolei długookresowe badania stabilności potwierdzają wyższą trwałość mikroenkapsulowanych bakterii w porównaniu do niepowleczonych. (wykres poniżej) 

Rekomendacja dawek dla mikroenkapsulowanych szczepów Lactobacillus acidophilus, Lactobacillus casei ssp. rhamnosus, Bifidobacterium animalis ssp. lactis, Bacillus coagulans 
Warto zaznaczyć, że powszechne dawki bakterii probiotycznych (tj. 10 do 20 mld CFU dla dorosłych) dotyczą szczepów niepowlekanych. (1,12)
W przypadku mikroenkapsulowanych bakterii można stosować mniejszą ilość CFU (jednostka tworząca kolonię bakterii) ze względu na wyniki badań, m.in. 5 krotnie wyższą skuteczność oraz wyższą przeżywalność w płynach ustrojowych w porównaniu do szczepów niepowlekanych. (10,11,12) 

Działanie szczepów bakterii i inuliny
Lactobacillus acidophilus
Znajduje zastosowanie m.in. w trakcie antybiotykoterapii oraz poprawie odporności organizmu. Dodatkowo przyczynia się do zmniejszenia nieprzyjemnych dolegliwości ze strony układu pokarmowego po spożyciu nabiału. Właściwość ta jest związana z produkcją laktazy wspomagającej trawienie laktozy. Badania wykazały, że Lactobacillus acidophilus może również wpływać na prawidłowe krzepnięcie krwi oraz strukturę kości dzięki temu, że syntetyzuje witaminę K. (12)

Lactobacillus casei ssp. rhamnosus
Badania potwierdziły, że szczep ten może być stosowany w profilaktyce biegunek wywołanej przez rotawirusy, atopowych problemów skórnych oraz dolegliwości ze strony jelit (np. jelicie drażliwym). (12)

Bifidobacterium animalis ssp. lactis 
Skuteczność korzystnego działania tego szczepu na organizm człowieka została potwierdzona podczas ponad 200 badań klinicznych. Szczep jest dobrze tolerowany zarówno przez dzieci, jak i przez dorosłych. Badania potwierdziły pozytywny wpływ szczepu na prawidłowe funkcjonowanie organizmu, m.in. na układ odpornościowy. Dodatkowo Bifidobacterium animalis ssp. lactis jest stosowany w przypadku dolegliwości ze strony jelit (np. stan zapalny, jelito drażliwe), pomocniczo w trakcie zakażenia Helicobacter pylori oraz biegunki. (12)

Bacillus coagulans 
Badania potwierdziły jego korzystne działanie w przypadku m.in. biegunek, problemów z trawieniem i jelitami oraz dolegliwościami ze strony dróg oddechowych. (12)

Inulina to prebiotyk, naturalny oligomer fruktozy. Jej budowa chemiczna sprawia, że w niezmienionej postaci dociera do jelit stając się pożywką dla bytujących tam bakterii oraz tych dostarczanych z zewnątrz. Dodatkowo inulina przyczynia się do zmniejszenia zaparć i normalizacji procesu wypróżniania. Dzięki tym właściwościom wpływa na zmniejszenie ryzyka wystąpienia stanów zapalnych ze strony jelit. Poza tym może być spożywana przez cukrzyków ze względu na regulację glikemii poposiłkowej. Stosuje się ją również w diecie przeciwmiażdżycowej, ponieważ dzięki zdolności wiązania kwasów tłuszczowych w jelicie wpływa na obniżenie stężenia cholesterolu we krwi. Warto również zaznaczyć, że inulina przyczynia się do zwiększenia biodostępności niektórych minerałów, przede wszystkim magnezu, wapnia, cynku i żelaza, co z kolei wpływa na poprawę mineralizacji kości. (12)

Źródła:
1. Kligler B., Cohrssen A., „Probiotics” Am. Family Physic. Vol. 78, No.9, 2008; s. 1073 - 1078.
2. FAO/WHO Report (2001) Health and nutritional properties of probiotics in food including milk with live lactic acid bacteria, Report of a Joint FAO/WHO Expert Consultation. Cordoba, Argentina
3. ADA Reports: Position of the American Dietetic Association: Functional foods. J. Am. Diet. Assoc., 2004; 104: 814-826.
4. FAO/WHO Raport (2002) Guidelines for the Evaluation of Probiotics in Food. Raport a Joint FAO/WHO Working Group, London Ontario, Canada
5. Del Piano M. et al., „Comparision of the Kinetics of Intestinal Colonization by Associating 5 Probiotic Bacteria Assumed Either in a Microencapsulated or in a Traditional, Uncoated Form” JClin Gastroenterol. 2012; Vol.46 (Supl 1):S85-92.
6. Hill C. et al., „The International Scientific Association for Probiotics and Prebiotics consensus statement on the scope and appropriate use of the term probiotic” NATURE REVIEWS. GASTROENTEROLOGY & HEPATOLOGY 2012; Vol. 14 S 506-514.
7. Kechagia M. et al., „Health Benefits of Probiotics: A Review” ISNR Nutrition. 2013; Art. ID: 481651,
8. Douglas C.L. et al., „Probiotics and Prebiotics in Dietetics Practice” J.Am. Diet. Assoc 2008; Vol. 108 No.3.
9. Zaremba A., „Dobrodziejstwa probiotyków I prebiotyków” Przemysł Farmaceutyczny 2/2015;
10. Del Piano M. et al., „Evaluation of the intestinal colonization by microencapsulated probiotic bacteria in comparision with the same uncoated strains” JClin Gastroenterol. 2010; 44 (Supl 1):S42-6;
11. Del Piano M. et al. “Is microencapsulation the future of probiotic preparations? The increased efficacy of gastroprotected probiotics”.Gut Microbes, 2011; 2(2): 120-3;
12. Warszawski Uniwersytet Medyczny: Usługa badawcza pod nazwą "Opracowanie mikrokapsułkowanego probiotyku podnoszącego odporność." ForMeds 2017.

 

-----------------------

Niniejszy materiał nie stanowi zaleceń dietetycznych lub lekarskich. Przed rozpoczęciem suplementacji diety zaleca się kontakt z lekarzem, farmaceutą lub dietetykiem. Przyjmowanie suplementów diety nie powinno zastępować zdrowego trybu życia oraz zróżnicowanej diety. Suplementy diety mają na celu uzupełnienie ewentualnych niedoborów w diecie, nie są produktami leczniczymi. Nie należy stosować produktów w przypadku uczulenia na którykolwiek ze składników. Nie należy stosować produktów w przypadku przyjmowania środków leczniczych. Jednoczesne ich przyjmowanie należy poprzedzić konsultacją z lekarzem lub farmaceutą. W przypadku wystąpienia działań niepożądanych należy natychmiast zrezygnować z zażywania produktu. Produkty nie mogą być stosowane przez kobiety w ciąży, matki karmiące i dzieci bez konsultacji lekarskiej. 

Informacje na temat substancji zawarte w Kompendium Wiedzy zostały przygotowane na zlecenie firmy ForMeds. ForMeds jest producentem suplementów diety, które mogą zawierać opisane substancje. Wybór prezentowanych składników jest wyborem subiektywnie przygotowanym przez ForMeds, mającym na celu m.in. wyjaśnienie czym są lub przybliżenie ich funkcji. Materiał został przygotowany zgodnie z najlepszą wiedzą, należytą starannością na podstawie źródeł naukowych. Jeśli nie znaleźli Państwo poszukiwanych informacji na temat innych substancji, prosimy o kontakt i przekazanie sugestii, które pozwolą wzbogacić niniejszy materiał. 

Opracowanie jest własnością firmy ForMeds. Kopiowanie lub rozpowszechnianie jest możliwe wyłącznie po otrzymaniu pisemnej zgody firmy ForMeds.